Eskiden AYINTAP olarak
adlandırılan Gaziantep, adını tarihin derinliklerinden. sıfatını ise Milli
Mücadeledeki kahramanlıklarla dolu müdafasından almıştır.
Eskiden AYINTAP ve AYNİTAP adıyla yazılır, geniş halk kitlesi
tarafından ise ANTEP ve ENTAP olarak söylenirdi. Gaziantep'in yetiştirdiği ünlü ilim
adamı tarihçi Bedrüddin AYNİ'nin ifadesiyle Gaziantep'in eski adı ve asıl adı
“Kala-ı Füsus"tur. "Kala-ı Füsus" yüzük kalesi demektir.
Bir başka rivayete göre buranın halkına zulüm eden AYNİ
adında kötü bir hakimi varmış. Bir çok uygunsuz işler yaptıktan sonra ettiklerine
pişman olmuş, tövbe etmiş ve yörede yaşayan halk tarafından "Ayni tövbe
etti" denmiştir. Daha sonra Ayni tövbe, AYINTAP olarak kalmıştır.
Bir başka rivayete göre ise AYINTAP adını suyunun
güzelliğinden ve bolluğundan almıştır. Ayın: pınar, kaynak ve suyun gözü
anlamındadır. Tap ise: parlak ve güzel anlamındadır. Bundan dolayı ayıntap güzel
pınar ve güzel kaynak manasına gelmektedir. Yine Tap: güç ve takat anlamına da
gelmektedir. Şehre suyunun bolluğundan dolayı bu isimin verildiği söylenmektedir.
Bir başka rivayette ise şehrin eski adının HANTAP olduğu
söylenir. Tap: güç, takat ve arazi anlamında da kullanılmaktadır (Kelime tap ve
tapkır olarak Gaziantep'in köylerinde halen kullanılmaktadır). Buna göre
HANTAP; han
toprağı manasına da gelmektedir. Hantap zamanla Antap ve Antep olmuştur.
Kurtuluş Savaşı'nda halkın göstermiş olduğu üstün
kahramanlıklar sebebiyle şehre 8 Şubat 1921 tarihinde T.B.M. Meclisi tarafından
"GAZİ"lik ünvanı verilmiştir. Layiha-i Kanuniye'nin l. Maddesi
"Ayıntap livası merkezi olan Ayıntap kasabasının namı Gaziayıntap'a tahvil
olunmuştur." Böylece de Antep, GAZİANTEP olmuştur.